Klasa 2 · rozdział 3
Warunki w PHP: if, switch, operator trójargumentowy
Zmienne już umiesz. Teraz skrypt ma wybierać:
warunek, wielowariantowy switch i krótki operator ? :.
Pętle — kolejny rozdział. Pomysł znasz z JavaScriptu — zapis w PHP jest bliski, z kilkoma różnicami.
Po tym rozdziale powinieneś umieć
- pisać
if,elseielseif(jednym słowem); - stosować
switchzbreaki rozumieć, że porównuje luźno; - użyć operatora trójargumentowego w prostym przypisaniu.
1. if, else, elseif
Warunek w nawiasie musi dać wartość prawdziwą albo fałszywą. Nawiasy klamrowe { }
obejmują blok — wstawiaj je zawsze, nawet przy jednej instrukcji.
$wiek = 17;
if ($wiek >= 18) {
echo "Pełnoletni";
} elseif ($wiek >= 16) {
echo "Za zgodą";
} else {
echo "Za młodo";
}
elseif. Zapis else if też bywa akceptowany,
ale na zajęciach trzymaj się elseif. W JavaScript było zawsze else if (dwa słowa).
Porównania w warunkach: ===, !==, >, <.
Pusty łańcuch, 0 i null w if ($x) są fałszem — stąd jawne porównanie
jest czytelniejsze niż „goła” zmienna, gdy chodzi o zero albo pusty wpis.
Na razie wpisujesz liczby w kodzie. Odczyt z formularza ($_GET) jest w późniejszym rozdziale.
if wewnątrz if albo wewnątrz pętli jest legalne. Gdy poziomów jest dużo,
rozważ osobne elseif albo switch — łatwiej to potem czytać i testować.
2. switch
Gdy porównujesz jedną wartość z kilkoma stałymi wariantami, switch bywa czytelniejszy
niż łańcuch elseif.
$dzien = "wt";
switch ($dzien) {
case "pn":
echo "Poniedziałek";
break;
case "wt":
echo "Wtorek";
break;
default:
echo "Inny dzień";
}
- Bez
breakwykonanie „spada” do następnegocase(fall-through) — zwykle błąd. defaultdziała, gdy żadencasenie pasuje.-
switchw PHP porównuje luźno (==), nie ścisłe===. Dlategocase 0może złapać teżfalsealbo"0". Przy liczbach z formularza najpierw rzuć na(int).
=== wszędzie. Tu w if nadal pisz ===.
W switch pamiętaj o luźnym porównaniu — to częsta pułapka przy 0 i pustym łańcuchu.
3. Operator trójargumentowy
Skrót na „jeśli warunek, to A, w przeciwnym razie B”. Trzy części: warunek, wartość gdy prawda, wartość gdy fałsz.
$wiek = 17;
$etykieta = $wiek >= 18 ? "dorosły" : "niepełnoletni";
echo $etykieta;
Nadaje się do prostego wyboru przy przypisaniu albo echo.
Do kilku gałęzi zostaw if / elseif — zagnieżdżone pytajniki są nieczytelne.
// czytelniej if niż: $x ? ($y ? "a" : "b") : "c"
Możesz też wstawić operator prosto w echo:
$n = 7;
echo $n % 2 === 0 ? "parzysta" : "nieparzysta";
Pętle (for, while, foreach) są w następnym rozdziale.
Ćwiczenia do samodzielnego wykonania
Pliki w C:\xampp\htdocs\cwiczenia-php, otwierane przez
http://localhost/cwiczenia-php/…. Apache włączony.
Ćwiczenie 1. Prosty if łatwe
Zmienna $punkty (wpisz liczbę w kodzie). Jeśli ≥ 50, echo „Zaliczone”,
w przeciwnym razie „Do poprawy”.
Ćwiczenie 2. elseif łatwe
$ocena (2–6). Wypisz: 2 „dopuszczający”, 3 „dostateczny”, 4 i więcej „powyżej dostatecznego”
(użyj elseif).
Ćwiczenie 3. elseif i switch średnie
Ocena 2–6 w zmiennej. Wersja A: if / elseif / else z opisem słownym.
Wersja B: ten sam opis przez switch. Porównaj w komentarzu, która wersja jest tu wygodniejsza.
Ćwiczenie 4. Trójargumentowy średnie
$n z kodu. Etykieta parzysta/nieparzysta operatorem ? :.
Potem ten sam wybór zapisz przez if / else — wynik na stronie ma być identyczny.
Ćwiczenie 5. Zagnieżdżenie trudne
Dwie zmienne: $wiek i $zgoda (true/false).
Wypisz, czy wejście jest dozwolone (np. wiek ≥ 18 albo wiek ≥ 16 i zgoda).
Najpierw zagnieżdżone if, potem spłaszcz do if / elseif albo &&.
Sprawdź się
Wymagania na ocenę
Ocena wyższa zawiera wymagania na oceny niższe. Ten rozdział obejmuje warunki (bez pętli — kolejny rozdział).
| Ocena | Uczeń |
|---|---|
| 2 | Stosuje if według wzoru. |
| 3 | Stosuje if–else oraz switch w zadaniu typowym. |
| 4 | Stosuje elseif, zagnieżdża instrukcje, używa operatora trójargumentowego w prostym przypisaniu. |
| 5 | Dobiera konstrukcję (if vs switch vs ? :) do zadania. Testuje kilka wartości z treści. |
| 6 | Upraszcza zagnieżdżone warunki bez zmiany działania. Porównuje składnię PHP z JavaScriptem z klasy 1 (elseif vs else if). |