Klasa 5 TI · rozdział 6
Strategia arkusza i część pisemna
Punkty na praktyce giną na niezgodności z poleceniem, braku testu i dokumentacji — nie na „nieznajomości Reacta”. Część pisemna to krótki test z JS, PHP, HTML i SQL. Tu ćwiczysz obie strony egzaminu.
Po tym rozdziale powinieneś umieć
- z polecenia wypisać listę plików, funkcji i tabeli, zanim napiszesz kod;
- dodać komentarze i krótką instrukcję użytkownika, gdy arkusz tego żąda;
- przetestować dane z treści i jedną ścieżkę błędną; czytać konsolę i błąd PHP;
- rozpoznać typowe zadanie pisemne (wynik skryptu, SQL, formularz);
- oszacować podział 180 minut i mieć checklistę oddania.
1. Czytanie polecenia. Lista plików
Zakreśl w arkuszu (albo przepisz na kartkę):
- nazwy plików do utworzenia / uzupełnienia;
- nazwa bazy i tabeli, kolumny;
- komunikaty dosłownie (cudzysłów z polecenia);
- co ma robić JS, a co PHP (nie zgaduj „na logikę biznesową”);
- czy jest instrukcja, komentarze, konkretne id i name.
Potem jedna kolumna: plik → zadanie. Dopiero wtedy kod. Jeśli polecenie każe zostawić gotowy CSS — nie przerabiasz układu „na ładniej”.
2. Komentarze. Instrukcja użytkownika
Komentarze
Tam, gdzie polecenie wskazuje („skomentuj funkcję…”) albo przy własnym fragmencie logiki: po co jest pętla, skąd biorą się dane. Nie komentarz „tu jest if”.
// Sprawdza zakres godzin 1–8 przed wysłaniem formularza
function sprawdzGodziny(n) { /* … */ }
/* index.php — lista rezerwacji i zapis nowego wiersza */
Instrukcja
Krótki plik (często .txt albo .html — jak w poleceniu):
jak uruchomić (adres http://), jakie dane wpisać, co powinno się stać.
Zdania dla użytkownika stanowiska, nie opis Twojej kariery programisty.
- Uruchom Apache i MySQL. Zaimportuj plik … do bazy …
- Otwórz
http://localhost/…/index.php. - W polu … wpisz …, kliknij … — na liście pojawi się …
3. Testowanie i błędy w limicie czasu
Nie testuj „czy strona się otworzyła”. Testuj scenariusz z polecenia.
- Dane poprawne z treści (albo przykładowy wiersz z SQL) — główna ścieżka.
- Puste pole / wartość poza zakresem — komunikat jak w arkuszu.
- Odświeżenie: czy lista / plik / baza nadal zgadza się z ostatnią akcją.
| Objaw | Gdzie patrzeć |
|---|---|
| Nic się nie dzieje po kliknięciu | Konsola (F12): błąd JS, zły id, skrypt niezaładowany |
| Biała strona / Notice / Fatal | Numer linii PHP: nazwa bazy, $pol, literówka w SQL |
| Formularz nie zapisuje | name vs $_POST, method="post", JS blokuje każdy submit |
| Polskie znaki krzaki | set_charset("utf8"), kodowanie pliku UTF-8, charset w HTML |
Na sali nie ma czasu na długi debugger. Punkt przerwania w DevTools, gdy pętla liczy źle;
przy PHP zwykle wystarczy komunikat błędu i var_dump($_POST) na chwilę (usuń przed oddaniem, jeśli polecenie nie każe go zostawić).
4. Część pisemna — typy zadań
Test (SIOEZ): zwykle jedna poprawna odpowiedź albo krótki wynik. Zakres z informatora:
znaczniki i formularz, JS (DOM, zdarzenia, tablice, pętle), PHP (zmienne, POST, instrukcje),
SQL (SELECT / INSERT / UPDATE / DELETE, warunek WHERE).
- Wynik skryptu — co wypisze
echo/console.log(sklejanie vs dodawanie). - Fragment do uzupełnienia — brakujące słowo:
getElementById,$_POST,fetch_assoc. - SQL — która kwerenda zwraca podane wiersze.
- HTML —
method,action, paralabel/id.
Czytaj kod linia po linii. Nie wybieraj odpowiedzi „bo tak zwykle bywa”.
5. Zestaw ćwiczeniowy (pisemna)
Rozwiąż na kartce, potem sprawdź wskazówkę. To nie jest arkusz CKE — układ pytań tak.
Zadanie A. JavaScript
let a = "3";
let b = 2;
console.log(a + b);
console.log(Number(a) + b);
Co pojawi się w konsoli w obu liniach?
32. Druga dodaje liczby: 5.
Zadanie B. PHP
if (isset($_POST["ile"])) {
echo (int) $_POST["ile"] * 2;
} else {
echo "brak";
}
Formularz wysłał ile=4. Co wypisze skrypt? A gdy pola nie ma w POST?
ile=4 wynik to 8. Gdy klucza nie ma, isset jest fałszem → brak.
Zadanie C. SQL
Tabela filmy (id, tytul, rok). Napisz kwerendę: tytuły filmów nowszych niż 2020,
posortowane alfabetycznie.
SELECT tytul FROM filmy WHERE rok > 2020 ORDER BY tytul;
(albo ORDER BY tytul ASC).
Zadanie D. Formularz
Pole ma trafić do $_POST["email"]. Który atrybut inputa musi mieć wartość email?
id, name czy class?
name="email". id służy m.in. etykiecie i JS.6. Podział 180 minut. Checklista oddania
Propozycja — dostosuj, jeśli jesteś wolniejszy w bazie albo w JS. Zostaw bufor na test.
| Czas | Co robisz |
|---|---|
| 0–20 min | Czytasz polecenie. Lista plików. Import SQL. Sprawdzenie tabeli. |
| 20–70 min | PHP: połączenie, SELECT, potem zapis / aktualizacja z polecenia. |
| 70–110 min | JS i powiązanie z gotowym HTML (id, komunikaty). |
| 110–150 min | Reszta punktów (sesja, plik, drugi skrypt). Komentarze na bieżąco. |
| 150–180 min | Test obu ścieżek. Instrukcja. Zapis plików. Checklista. |
INSERT. Najpierw działanie, na końcu dokumentacja.
Ćwiczenia
Ćwiczenie 1. Lista z polecenia łatwe
Weź polecenie z rozdziału 5 (rezerwacja sali). Na kartce: pliki, kolumny tabeli, komunikaty, co JS, co PHP. Nie koduj od nowa — tylko tabela.
Ćwiczenie 2. Instrukcja średnie
Napisz 6–10 zdań instrukcji użytkownika do mini-arkusza z rozdziału 5 (uruchomienie, import, przykładowe dane, oczekiwany efekt).
Ćwiczenie 3. Test na czas średnie
Ustaw 25 minut. Na istniejącym mini-arkuszu: zepsuj celowo jedno id, znajdź błąd w konsoli, napraw.
Potem ścieżka pusta sala. Zostaw notatkę: ile minut zeszło.
Ćwiczenie 4. Pisemna bez wzoru trudne
Bez wskazówek z tego rozdziału rozwiąż zadania A–D na kartce, odwróć kartkę, dopiero potem porównaj. Dopisz jedno własne pytanie (SQL albo JS) i odpowiedź.
Sprawdź się
Wymagania na ocenę
| Ocena | Uczeń |
|---|---|
| 2 | Stosuje komentarz według wzoru. Z polecenia wskazuje, że trzeba utworzyć pliki i otworzyć stronę przez serwer. |
| 3 | Wypisuje z polecenia listę plików i funkcji. Testuje dane poprawne z treści. Rozwiązuje proste zadanie pisemne z pomocą. |
| 4 | Planuje kolejność (baza → PHP → JS). Poprawia błąd z konsoli lub PHP. Rozwiązuje typowe zadanie pisemne (JS/PHP/SQL). |
| 5 | Pisze instrukcję użytkownika. Testuje ścieżkę błędną. Szacuje podział 180 min. Uzasadnia odpowiedź pisemną. |
| 6 | Checklista oddania + diagnoza braków. Zestaw zadań pisemnych bez wzoru (w tym własne pytanie). |